Nieuwpoort in pand

Intussen wordt Nieuwpoort een bruggenhoofd, dat naar het zuiden is gericht. Uitgebreide versterkingswerken worden ondernomen, maar de artillerie van die tijd eist metselwerk tegen de aarden wallen en er heerst een tekort aan bouwmaterialen. In 1578 wordt de afbraak van het "groot werck vanden groote torre vanden casteele" laagst ingezet door Jan de Saeghere. Het jaar erop zou Jan de Vinck aan het kasteel zelf materiaal recupereren. De toren van de O.-L.-Vrouwkerk wordt in 1580 tot in de grond afgebroken door Pieter de Meyere. Het volstaat nog niet voor de versterkingen, want op het einde van hetzelfde jaar wordt de kerk van Lombardsijde afgebroken (niet de toren!). Zelfs de "voorpoorte" van de O.-L.-Vrouwkerk leverde bouwmaterialen op. Intussen is de ringmuur aan de wallen voltooid zoals de tekening van V. du Plouich, uit 1673, laat zien. Het historisch onderzoek heeft uitgewezen dat Sanderus' uitgaven een goede bron zijn voor de tekeningen, al staan sommige bouwwerken er op hun voordeligst op. Geplande bouwwerken treft men dikwijls integraal aan. Zo staat de toren van de O.-L.-Vrouwkerk erop zoals hij nooit werd voltooid.